صفحه نخست » نظام‌های پرداخت » نظام‌هاي پرداخت در کشور
نسخه مناسب چاپ اين صفحه يادداشت نشانی اين صفحه معرفی اين صفحه به ديگران

نظام‌هاي پرداخت در کشور

Payment-System-in-Iran.jpg در سال‌های اخير با كاهش نسبت ارزش واقعی به ارزش اسمی اسكناس و مسكوك در ايران، سهم ابزار اخير در حجم پول كاهش قابل توجهی داشته و جای خود را به پرداخت‌های مبتنی بر انواع چك، خصوصاً چك‌های مسافرتی و تضمينی، داده است. معرفی ابزارهای نوين پرداخت الكترونيك به سال 1370 و آغاز به كار خدمت عابربانك سپه بازمی‌گردد كه اولين نمونه از كارت‌ها را با قابليت برداشت از پايانه‌های خودپرداز در اختيار مشتريان شبكه بانكی قرار داد. در طول سال‌های گذشته اكثريت قريب به اتفاق بانك‌های كشور خدمات كارت برداشت را برای مشتريان خود ارايه كرده‌اند كه بهره‌گيری از خدمات مزبور عمدتاً با هدف توسعه كاربری باجه‌های الكترونيك به جای باجه‌های شعب و تحويل نقد به مشتريان بوده است.

شبكه كارت‌های بانكی در جمهوری اسلامی ايران از سال 1381 و با آغاز فعاليت شبكه تبادل اطلاعات بين بانكی (شتاب) به عنوان سوئيچ ملی كارت به صورت يكپارچه عمل نموده و در حال حاضر كليه كارت‌های صادره بانك‌ها در كليه پايانه‌های نصب شده در سرتاسر كشور پذيرش می‌گردند. مركز «شتاب» تحت نظارت اداره نظام‌های پرداخت راهبری گرديده و اين واحد پس از تهاتر اقلام مربوط به تراكنش‌های كارت‌های بانكی تا نيمروز بعد مبالغ مربوط به تسويه بين بانكی را در ساتنا تسويه مي‌كند.

با آغاز طرح نظام جامع پرداخت در سال 1380 و عملياتي شدن اولين زيرساخت تسويه و انتقال آني وجوه (تحت عنوان ساتنا) در سال 1385، براي اولين بار كشور داراي يك نظام واحد مبادله الكترونيكي وجه براي انواع پرداخت‌هاي خرد و كلان گرديد. در ادامه پيشرفت پروژه‌هاي طرح نظام جامع پرداخت مقرر است سامانة پاياپاي الكترونيكي (پايا) و سامانة تسويه اوراق بهادار الكترونيكي (تابا) و زيرساخت كليد عمومي و امضاي الكترونيكي در سال 1388 به بهره برداري برسند.

جزئيات مربوط به هر يك از سامانة هاي پرداخت كشور در زير آورده شده است.

 

» مركز «شتاب»  
» سامانة تسويه ناخالص آني (ساتنا)  
» پاياپاي الكترونيكي (پايا)  
» سامانه تسويه اوراق بهادار الكترونيكي (تابا)  
» شبكة الكترونيكي پرداخت كارتي (شاپرك)  
» مشخصات شناسه حساب بانكي ايران (شبا) 588 KB -   PDF icon
» فرمت پیامهای تبادلی سامانه استعلاام شبا 517 KB -   PDF icon
» وضعيت تراكنش هاي فعال بانك ها در شتاب 2.08 MB -   PDF icon
» نظام مديريت امنیت داده‌(نماد)  
» مستندات رابط اعضای سامانه چکاوک 912 KB -   PDF icon
» سامانه پيام‌رساني الکترونيکي مالي (سپام)  
» شیوه نامه ضمانتنامه های بانکی 668 KB -   PDF icon
» مستندات فنی مکنا 626 KB -   PDF icon